پیشگیری از سنگ کلیه

۱- به بیمار تاکید شود مصرف مایعات زیادی داشته باشد تا در ۲۴ ساعت حداقل ML3000- 2500 یا بیشتر دفع ادراری داشته باشد. این دفع مستلزم دریافت حداقل ۴-۳ لیتر مایع می باشد. نیمی از این مایع آب باشد. حتی الامکان در طول ۲۴ ساعت بطور یکنواخت این مقدار مایعات دریافت شود. در آب و هوای گرم، تب و اسهال نیاز به مایعات بیشتر است.

۲- به بیمار گفته شود که خود را عادت داده در طول روز هر ۲-۱ ساعت یک لیوان آب بنوشد. موقع خواب دو لیوان آب بنوشد و علاوه بر آن یک لیوان آب کنار بستر باشد تا در صورت بیدار شدن برای جلوگیری از غلیظ شدن ادرار در طول شب بنوشد.

۳- از ورود به آب و هوای گرم بعلت دهیدراتاسیون و کاهش حجم ادرار خودداری کند.

۴- از فعالیتها و ورزشهایی که منجر به تعریق شدید و کم آبی می شود اجتناب کند. قبل از فعالیت و ورزش، مایعات زیاد مصرف کند.

۵- حتی الامکان از بی حرکت ماندن طولانی که سبب رکورد ادرار و افزایش کلسیم ادرار می شود اجتناب کند.

۶- به محض احساس دفع ادرار سریع ادرار کند تا از رکورد ادرار جلوگیری شود.

۷- رژیم غذایی دستور داده شده را رعایت کند. غذاهای مجاز و غیرمجاز آموزش داده شوند. ضمناً از مصرف بیش از حد ویتامین ها (بویژه ویتامین D) پرهیز شود.

۸- آزمایش کشت ادرار باید هر ۲-۱ ماه در سال اول و به صورت دوره ای در سالهای بعدی انجام گیرد. اگر عفونت ادراری ایجاد شده باشد سریعاً درمان گردد.

۹- علائم عفونت مجاری ادراری (شامل: سوزش ادرار، تکرر ادرار، تمایل شدید به دفع ادرار و تب) به بیمار آموزش داده شود. در صورت وجود این علائم سریعاً به پزشک مراجعه نماید.

۱۰- علائم عود سنگ (شامل: درد کولیکس، درد ناحیه CVA زاویه دنده ای مهره ای و درد ناحیه تناسلی) را گزارش کند.

۱۱- PH ادرار را مرتباً کنترل کند. نحوه کنترل PH ادرار آموزش داده شود.

۱۲- در زمینه نام داروهای مصرفی، هدف و اهمیت استفاده، مقدار مصرف و عوارض جانبی با بیمار صحبت شود.

علت سنگ کلیه

باکتری‌ها در سنگ کلیه هم می‌توانند نقش بیماری‌زایی داشته باشند و هم نقش محافظت‌کننده. سنگ‌های استروویت با عفونت‌های ادراری مکرر همراهی دارند زیرا باکتری‌های تجزیه‌کننده اوره‌آز سبب افزایش pH ادرار می‌شوند و همچنین بدن توانایی دفع باکتری‌هایی را که درون سنگ‌ها جاگرفته‌اند، ندارد.

اگزالوباکتر فورمیژنز (Oxalobacter Formigenes) یک باکتری بی‌هوازی است که در روده کلونیزه می‌شود و اگزالات را به فرمات و دی‌اکسیدکربن تبدیل می‌کند. عدم کلونیزاسیون اگزالوباکتر فورمیژنز، فرد را مستعد ابتلا به سنگ‌های اگزالات می‌نماید. مطالعات اولیه درباره مصرف خوراکی اگزالوباکتر فورمیژنز در افراد سالم و بیماران مبتلا به هیپراگزالوری اولیه، تا ۹۰ کاهش سطح ادراری اگزالات را نشان داده است. مطالعات بزرگ‌‌تری در این زمینه در دست انجام است.

درمان‌ سنگ کلیه

طب سوزنی و کایروپراکتیک در بیماران مبتلا به گیرافتادگی عصب سبب تسریع در دفع سنگ کلیه می‌شوند. گیاهان دارویی از دیرباز در درمان سنگ کلیه به کار ‌رفته‌اند، اما در حال حاضر ابهامات بسیاری در مورد استفاده از آن‌ها وجود دارد (به عنوان مثال کیفیت، بی‌خطری، تداخل با سایر داروها و ترکیبات بی‌هوشی [در صورت نیاز به عمل]، فقدان اثربخشی روی انواع مختلف سنگ‌ها). با وجود این، مواد مغذی گیاهی موجود در چای سبز، زردچوبه و توت‌ها می‌توانند خطر ابتلا به عفونت ادراری را کاهش ‌دهند؛ مصرف جعفری دیورز را زیاد می‌کند؛ و گیاه دارویی آگروپیرون رپنز (Agropyron repens)‌ به پاکسازی دستگاه ادراری کمک می‌نماید.


منبع:پرستاران.نوین پزشکی